Zdrowie - nasze porady

Problem: Klient przeszedł w szpitalu operację, w trakcie której doszło do błędu medycznego. Dowiedział się, że lekarz, który przeprowadzał operację nie jest zatrudniony na umowę o pracę, tylko na „kontrakt”. Klient chciałby uzyskać odszkodowanie i zadzwonił do Biura Porad Obywatelskich z pytaniem kto jest odpowiedzialny za powstały błąd i kogo należy pozwać.

Porada: Z opisanego stanu faktycznego wynika, że lekarz wykonujący operację jest najprawdopodobniej zatrudniony na podstawie umowy cywilnoprawnej odpowiadającej warunkom umowy o świadczenie usług, zwanej powszechnie „kontraktem”. Zawarcie takiego stosunku przez lekarza i szpital jest możliwe na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej. Zgodnie z ustępem 5 ww. artykułu odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy udzielaniu świadczeń w zakresie udzielonego zamówienia ponoszą solidarnie udzielający zamówienie (tu: szpital) i przyjmujący zamówienie (tu: lekarz). Do Klienta należy więc wybór do kogo skieruje swoje roszczenie, może też wnieść pozew przeciwko obu podmiotom.

Drodzy Państwo,

Mam pytanie o to, kiedy odchudzanie staje się chorobliwe? Moja córka ma 14 lat, przy swoich 1.50m wzrostu wazy 39 kilo i wciąż ma obsesję na punkcie odchudzania. Nasze zapewnienia, że wygląda potwornie chudo nic nie dają. Podczas obiadu je tylko surówki, przestała jeść pieczywo a nawet zupy! Tak bardzo wstydzi się tego, jak wygląda, że nosi za duże swetry żeby się „ukryć”. W zeszłym tygodniu zemdlała w szkole, pielęgniarka powiedziała, że to z głodu. Było nam strasznie wstyd. Nie wiemy już, jak z nią rozmawiać. W domu ciągle są o to kłótnie. Boimy się, że to początki anoreksji. Czy można to jakoś sprawdzić bez jej udziału? Obawiam się, że nie zgodzi się pójść do specjalisty. Mam też pytanie o to jak się leczy anoreksję?

Pozdrawiam

Karol M.

Dzień dobry,

Dziękuję za Pana list. Rozumiem Pana niepokój - anoreksja to choroba, która bezwzględnie wymaga leczenia. Chory nie zdaje sobie sprawy z tego, że jest chory a jego postępowanie wpływa negatywnie na jego zdrowie i funkcjonowanie, dlatego tak ważna jest reakcja otoczenia na niepokojące sygnały. To, czy Pańska córka cierpi na to zaburzenie może stwierdzić lekarz psychiatra na podstawie wywiadu i badania – nie jest możliwe postawienie jednoznacznej diagnozy w kierunku anoreksji na odległość. Co do drugiej części Pana pytania - podstawą leczenia anoreksji jest psychoterapia i leczenie psychiatryczne a w przypadku pogorszenia stanu somatycznego wymagane jest leczenie szpitalne. Bardzo pomocna, zwłaszcza w przypadku młodzieży, okazuje się psychoterapia rodzinna. Proponuję, aby na początek umówili się Państwo z córką na wizytę do lekarza psychiatry specjalizującego się w leczeniu zaburzeń u dzieci i młodzieży. Rozumiem, że doświadczają państwo frustracji gdy córka odmawia kontaktu z lekarzem. Być może łatwiej byłoby Państwu skłonić ją do współpracy rozmawiając z nią o Państwa obawach i lęku o jej zdrowie.

Pozdrawiam serdecznie.

Dzień dobry,

Jestem mamą rocznego dziecka. Niepokoi mnie zachowanie mojego synka. Nie lubi się przytulać, odpycha mnie, często bywa agresywny, nie lubi się bawić z innymi dziećmi. Nie znosi przebywania w miejscach, gdzie jest dużo ludzi, na hałas reaguje krzykiem. Koleżanka zasugerowała mi, że mogą to być oznaki autyzmu. Pytałam o to lekarza w przychodni ale tylko się uśmiechnął i kazał się nie martwić. Bardzo się tego boję ale zależy mi na tym, żeby szybko zrobić diagnozę u specjalisty. Gdzie powinnam się udać na takie badanie? Czy może przesadzam?

Dziękuję za szybką odpowiedź.

Ala

Witam pani Alu,

Z Pani listu wynika dla mnie, że jest Pani uważna na to, jak rozwija się Pani dziecko. Autyzm jest zaburzeniem rozwojowym, które najczęściej ujawnia się w ciągu pierwszych trzech lat życia dziecka. Wczesne zdiagnozowanie autyzmu daje szanse na szybką interwencję i lepsze funkcjonowanie w przyszłości. To, czy Pani synek jest dotknięty tym zaburzeniem można stwierdzić dopiero po przeprowadzeniu złożonej diagnozy. Zespół diagnostyczny składa się zazwyczaj z psychologów i lekarzy, którzy na podstawie wywiadu, obserwacji i badań stawiają rozpoznanie. Zajmują się tym specjalistyczne ośrodki dla osób z autyzmem, z zaburzeniami rozwojowymi oraz niektóre poradnie psychologiczno – pedagogiczne. Istnieje także wiele prywatnych ośrodków i poradni świadczących usługi diagnostyczne i terapeutyczne w tym zakresie. Proponuję wybrać się z synkiem do najbliższej poradni psychologiczno – pedagogicznej i poprosić o informacje, gdzie w Państwa okolicy można wykonać taką diagnozę.

Pozdrawiam serdecznie.

Szanowni Państwo,

Mam na imię Piotr, mam 28 lat. Trzy lata temu zdiagnozowano u mnie depresję. Z pomocą leków udało mi się wyjść z tego, ale od 3 miesięcy znów zaczynam czuć się nienajlepiej - mam łopoty z zaśnięciem, coraz więcej palę, chodzę podenerwowany i nie mam ochoty wychodzić z domu. Zastanawiam się, czy leki to jedyne wyjście, podobno skuteczna jest terapia grupowa, ale nie wyobrażam sobie rozmawiania o moich problemach z obcymi ludźmi.

Proszę o radę.

Filip

Panie Filipie,

Rozumiem, że szuka Pan alternatywnej do farmakoterapii formy leczenia zaburzeń depresyjnych. Sposób leczenia uzależniony jest w tym wypadku od wielu czynników, także od przebiegu choroby. Bardzo istotną rolę, zwłaszcza na późniejszym etapie leczenia, obok leczenia farmakologicznego pełni psychoterapia (także w indywidualnym kontakcie z terapeutą, niekoniecznie w grupie). Ma ona szczególnie znaczenie w zapobieganiu nawrotom. W niektórych poradniach jest możliwa terapia w ramach NFZ. Proponuję, aby zgłosił się do swojej Poradni Zdrowia Psychicznego i zapytał o dostępne dla Pana formy leczenia lub porozmawiał o tym pomyśle ze swoim lekarzem psychiatrą, którego – zważając na Pana obecne samopoczucie – sugeruję w najbliższym czasie odwiedzić.

Pozdrawiam serdecznie

Problem: Matka Klientki, która jest w zaawansowanym wieku i  nadużywa alkoholu  zawiera liczne umowy pożyczek.  Pani martwi się, że matka nie będzie  w stanie spłacać zaciągniętych przez siebie zobowiązań i pyta jaka jest procedura ubezwłasnowolnienia oraz czy ona sama może stać się jej opiekunem prawnym.

Porada: Poinformowano Panią, że aby ubezwłasnowolnić osobę należy złożyć wniosek do Sądu okręgowego właściwego dla miejsca zamieszkania tej osoby.  W postępowaniu przed sądem brać udział będzie  Pani jako wnioskodawca, osoba której wniosek o ubezwłasnowolnienie dotyczy , czyli matka Klientki oraz małżonek osoby, której wniosek dotyczy. Ponadto w postępowaniu brać będzie udział prokurator  oraz fakultatywnie organizacje społeczne  chroniące praw osób niepełnosprawnych oraz zajmujące się ochroną praw człowieka.  Poinformowano również, że w przypadku gdy Sąd uzna  za konieczne dla ochrony  osoby lub jej mienia,  może wyznaczyć na wniosek lub z urzędu doradcę tymczasowego.  Na doradcę takiego Sąd najczęściej wyznacza osoby z najbliższej rodziny, więc jeśli Klientka złoży taki wniosek istnieje duże prawdopodobieństwo, że zostanie doradcą tymczasowym.

Podnieść jednocześnie należy, że alkoholizm może być podstawą do ubezwłasnowolnienia tylko wtedy jeżeli powoduje on zaburzenia psychiczne przez które osoba nie może w pełni samodzielnie kierować swoim postępowaniem.

Jednocześnie poinformowano Panią, że w przypadku lekkomyślnego złożenia wniosku
o ubezwłasnowolnienie lub złożenie wniosku w  złej wierze  osoba taka podlega karze grzywny
w wysokości do jednego tysiąca złotych.

Podstawa prawna:  544- 560 k.p.c, 15-24 k.c

Pytanie: Czy istnieje sposób na zabezpieczenie mienia  osoby ubezwłasnowolnionej pozostającej pod pieczą przedstawiciela ustawowego ?

Porada: Poinformowano, że Sąd opiekuńczy może zobowiązać przedstawiciela ustawowego osoby ubezwłasnowolnionej do złożenia do depozyty sądowego wartościowych przedmiotów oraz dokumentów należących do pozostającego pod pieczą, przedmioty te nie mogą zostać odebrane z depozytu bez zgody Sądu opiekuńczego. Jeśli osoba ubezwłasnowolniona posiada gotówkę, powinna ona zastać złożona przez jej przedstawiciela ustawowego do instytucji bankowej, o ile nie jest potrzebna  do zaspokojenia uzasadnionych potrzeb ubezwłasnowolnionego. Również podejmowanie gotówki ulokowanej na rachunku bankowym może mieć miejsce tylko za zezwoleniem Sądu opiekuńczego.

Podstawa prawna:  art. 161 k.r.o

Problem: Klienta Biura wiele lat leczył się w miejscowej przychodni. Po pewnym czasie okazało się, że lekarz prowadzący Klienta prawdopodobnie popełnił błąd lekarski. Klient chciałby uzyskać dostęp do swojej dokumentacji medycznej, lecz dyrektor przychodni twierdzi, że jest ona własnością zakładu opieki zdrowotnej i nie może być udostępniania pacjentom. Klient zadzwonił do Biura Porad Obywatelskich z pytaniem czy dyrektor przychodni słusznie odmówił Klientowi dostępu do jego dokumentacji medycznej?

Porada: Zgodnie z ustawą o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta pacjent ma prawo o dostępu do dokumentacji medycznej dotyczącej jego stanu zdrowia oraz udzielonych mu świadczeń zdrowotnych. Dokumentacja jest wydawana na żądanie uprawnionego podmiotu (tu: pacjenta)

1. do wglądu w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych;
2. poprzez sporządzenie jej wyciągów, odpisów lub kopii;
3. poprzez wydanie oryginału za pokwitowaniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, jeżeli uprawniony organ lub podmiot żąda udostępnienia oryginałów tej dokumentacji. Za udostępnienie dokumentacji medycznej podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych może pobierać opłatę.

   Jednocześnie zaznaczyć należy, że w razie dalszych problemów Klient powinien udać się do Rzecznika Praw Pacjenta, w kompetencji którego leży pomoc w sprawach tego typu.

Podstawa prawna: art. 23, 26 i 27 Ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. 2009. 52. 417 ze zm.)

Problem: Klient przeszedł w szpitalu operację, w trakcie której doszło do błędu medycznego. Dowiedział się, że lekarz, który przeprowadzał operację nie jest zatrudniony na umowę o pracę, tylko na „kontrakt”. Klient chciałby uzyskać odszkodowanie i zadzwonił do Biura Porad Obywatelskich z pytaniem kto jest odpowiedzialny za powstały błąd i kogo należy pozwać.

Porada: Z opisanego stanu faktycznego wynika, że lekarz wykonujący operację jest najprawdopodobniej zatrudniony na podstawie umowy cywilnoprawnej odpowiadającej warunkom umowy o świadczenie usług, zwanej powszechnie „kontraktem”. Zawarcie takiego stosunku przez lekarza i szpital jest możliwe na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej. Zgodnie z ustępem 5 ww. artykułu odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy udzielaniu świadczeń w zakresie udzielonego zamówienia ponoszą solidarnie udzielający zamówienie (tu: szpital) i przyjmujący zamówienie (tu: lekarz). Do Klienta należy więc wybór do kogo skieruje swoje roszczenie, może też wnieść pozew przeciwko obu podmiotom.

Uzależnienie od alkoholu jest chorobą i można ją leczyć, aczkolwiek całkowite wyzdrowienie nie jest możliwe. Choroba ta ma charakter przewlekły, nieleczona postępuje i zagraża życiu. Leczenie ma na celu zahamowanie narastania objawów i szkód zdrowotnych.

Aby stwierdzić uzależnienie (zgodnie z kryteriami zawartymi w ICD 10 – międzynarodowej Klasyfikacji Chorób, Urazów i Przyczyn Zgonów) należy stwierdzić co najmniej trzy z wymienionych objawów  w okresie przynajmniej jednego miesiąca lub w ciągu minionego roku w kilkukrotnych okresach krótszych niż miesiąc:

• silne pragnienie lub poczucie przymusu picia.
• upośledzenie zdolności kontrolowania zachowań związanych z piciem (upośledzenie zdolności powstrzymywania się od picia, trudności w zakończeniu picia, trudności w ograniczaniu ilości wypijanego alkoholu).
• fizjologiczne objawy zespołu abstynencyjnego w sytuacji ograniczenia lub przerywania picia (drżenie, nadciśnienie tętnicze, nudności, wymioty, biegunka, bezsenność, niepokój, w krańcowej postaci majaczenie drżenne) lub używanie alkoholu w celu uwolnienia się od objawów abstynencyjnych.
• zmieniona (najczęściej zwiększona) tolerancja alkoholu, potrzeba spożywania zwiększonych dawek dla osiągnięcia oczekiwanego efektu.
• koncentracja życia wokół picia kosztem zainteresowań i obowiązków.
• uporczywe picie alkoholu mimo oczywistych dowodów występowania szkodliwych następstw picia.

Picie alkoholu staje się problemem gdy:

• zwiększa się ilość i częstotliwość spożywania alkoholu,
• zmienia się funkcja picia i rola alkoholu w życiu (picie nie jest już tylko elementem wzorca kulturowego, ale staje się lekarstwem na stres, smutek, samotność, lęk),
• postępuje przywiązanie do sytuacji picia (narasta koncentracja na sytuacjach związanych z piciem, oczekiwanie na moment picia, celebrowanie picia, niepokój w sytuacji niemożności napicia się),
• alkohol spożywany jest w nieodpowiednich sytuacjach jak: okres ciąży i karmienia piersią, prowadzenie pojazdów, przy spożywaniu leków wchodzących w reakcje z alkoholem, pomimo chorób wykluczających spożywanie alkoholu itp.
• nasilają się incydenty upojenia,
• pojawia się zaniepokojenie piciem i uwagi krytyczne wyrażane przez osoby bliskie oraz sygnały sugerujące ograniczenie ilości lub powstrzymanie się od picia,
• używanie alkoholu staje się sposobem usuwania przykrych skutków poprzedniego picia (klinowanie),
• pojawiają się trudności w przypominaniu sobie co się działo poprzedniego dnia w sytuacjach związanych z piciem,
• rosną negatywne konsekwencje nadużywania alkoholu, a mimo to picie jest nadal kontynuowane.

(ze strony www Polskiej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych)

Wiodącą metodą leczenia uzależnienia w zakładach leczenia uzależnień jest psychoterapia oraz wspomagająco leczenie medyczne. Oddziaływania psychoterapeutyczne nastawione są przede wszystkim na zachowanie stałej abstynencji, polepszenie stanu zdrowia psychicznego, nabycie wiedzy i umiejętności pomocnych w rozwiązywaniu problemów natury emocjonalnej i społecznej a także zapobieganiu nawrotom.  Po zakończeniu leczenia stacjonarnego zaleca się kontynuowanie terapii w zakładach ambulatoryjnych i grupach samopomocowych.

Przydatne adresy:

Wojewódzki Ośrodek Terapii Uzależnienia od Alkoholu i Współuzależnienia

ul. Zakopiańska 37, 80-142 Gdańsk

tel. 58 301 51 32

http://www.wotuw.gdansk.pl

Przychodnia Terapii Uzależnienia od Alkoholu i Współuzależnienia

ul. Reja 2a, 81-441 Gdynia

tel. 58 621 61 35

www.opitu.pl

Przychodnia Terapii Uzależnień

ul. Chrzanowskiego 3/5, 81-338 Gdynia

tel. 58 620 88 88

www.opitu.pl

Ośrodek Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

ul. Kusocińskiego 17, 84-200 Wejherowo

tel. 58 672 50 41